02188602690 – 02188602689
تهران، خیابان جمال الدین اسد آبادی، نبش کوچه شصتم، ساختمان تابان، پلاک 432، طبقه سوم ، واحد 304
دکتر بابک ثابتی / اختلالات روانپزشکی / درمان های اوتیسم و علائم آن در کودکان
مدت زمان مطالعه ۶ دقیقه

درمان های اوتیسم و علائم آن در کودکان

شاید بسیاری از شما نام اختلال اوتیسم  ASD( Autism Spectrum Disorder) را شنیده باشید و پرسیده باشید که اوتیسم چیست؟ در این مقاله با ما همراه باشید تا با ابعاد مختلف این اختلال، علت و درمان آشنا شوید. اوتیسم نوعی بیماری عصبی و رفتاری ناشی از اختلال رشد طبیعی در عملکرد مغز با طیف گسترده و متنوعی از علائم است که ارتباطات، تعاملات و رشد کلامی کودک را تحت الشعاع قرار می‌دهد و می‌تواند بسیاری از فعالیت‌های روزمره فرد را محدود کند. این کودکان نه تنها قادر به درک احساسات و تفکرات اطرافیان نیستند بلکه توانایی بروز احساسات خویش و برقراری ارتباط مناسب با دیگران را ندارند.

علت ایجاد اوتیسم در کودکان چیست؟

علت اختلال اوتیسم ASD به طور دقیق مشخص نیست اما بر اساس تحقیقات صورت گرفته نوعی اختلال در بخش‌هایی از مغز است که مسئول تفسیر و پاسخ به پیام‌های حسی و ارتباطی است که از محیط بیرون دریافت می‌شوند، از آن جایی که یک نوع اختلال مادرزادی است دلایل ژنتیکی، بارداری در سن بالا و یا مصرف برخی داروهای دیابت، عوامل بیوشیمیایی، ابتلای مادر به سرخچه در دوران بارداری امکان ابتلا به این اختلال را در جنین افزایش می‌دهد.

علائم ASD در کودکان

یکی از علائم بارز و شاخص در کودکان مبتلا به اوتیسم عدم رشد و مهارت کلامی در این کودکان است. همچنین کودکان مبتلا به این اختلال ممکن است به لحاظ روحی حساس‌تر از کودکان معمولی باشند و رفتارهایی مانند ترسیدن، فرار کردن، فریاد کشیدن را از خود نشان دهند. این کودکان اغلب حرکات و الگوهای بدنی مانند دست زدن، تکان خوردن، چرخیدن دور خود را تکرار کنند، علاقه‌ای به بازی با کودکان و هم سن و سالان خود ندارند، از کلمات و ارتباطات کم و کوتاه استفاده می‌کنند و حتی ممکن است در راه رفتن یا حرکت کردن نیز مشکل داشته باشند. اغلب تمایل به قرار دادن اسباب بازی‌های خود در یک ردیف دارند.

همچنین بروز تشنج از دیگر علائم خطرناک و مشکل آفرین در این کودکان است. اغلب این کودکان دچار مشکلات یادگیری هستند و در دنیای خیالی خود زندگی می‌کنند. کاهش حساسیت و واکنش به اتفاقات محیط اطراف، و ناتوانی در تشخیص مکان صداها می‌تواند از دیگر علائم اختلال اوتیسم در کودکان باشد. به صورت کلی  از علائم این اختلال می‌توان به عدم واکنش مناسب و به موقع و برقراری ارتباط با محیط اطراف اشاره کرد.

علائم اوتیسم در نوزادان نیز به گونه‌ای است که ممکن است اشیا و یا اسباب بازی‌ها را با چشم دنبال نکنند، واکنش به موقع به سمت صدا و یا اتفاقات جذاب ندارند و حتی ممکن است روی چهار دست و پا حرکت نکنند

به توصیه بسیاری از پزشکان جهت کاهش علائم این اختلال، بهتر است که کودکان اوتیسم یک برنامه روزانه شامل ورزش‌های بدنی مانند شنا، دوچرخه سواری، دو، ژیمیناستیک، بازی‌های فکری و سرگرم کننده داشته باشند و اوقات فراغت آنان با یک ورزش فکری و یا جسمی پر شود. 

جدیدترین درمان اوتیسم

همان طور که میدانید تشخیص زودهنگام و به موقع هر اختلال، درمان آن اختلال را آسان‌تر می‌کند. این علائم معمولا بین 12 تا 18 ماهگی خود را نشان می‌دهد و در 3 سالگی کاملا آشکار است بنابراین بهترین زمان درمان اوتیسم به محض تشخیص در مراحل اولیه بیماری است. از روش‌های درمان اختلال اوتیسم می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • انجام فعالیت‌های جسمی و ذهنی
  • تحلیل رفتار کاربردی یا ABA نیز از دیگر روش‌های درمانی است که در آن با استفاده از تکنیک‌های خاصی به رفع نارسایی‌های رفتاری کودک و تشویق وی به انجام کارهای مثبت در ازای دریافت پاداش است که خود شامل موارد زیر است:
  • کارآزمایی مجزا: اصلاح رفتارها از طریق پاداش
  • آموزش پاسخ محور: در این روش انگیزه برای یادگیری و ارتباط به کودک آموزش داده می‌شود
  • مداخله رفتاری متمرکز: رشد مهارت‌های ارتباطی و کاهش رافتارهای منفی و پرخاشگرانه
  • مداخله رفتار شفاهی: در این روش کودک به درک چرایی و چگونگی ارتباط کلامی می‌رسد
  • حمایت رفتاری مثبت: با ایجاد تغییراتی در خانه یا کلاس باعث ایجاد حس رفتاری مثبت در کودک می‌شود.
  • گفتار درمانی برای تلفظ بهتر کلمات و برقرار کردن ارتباط کلامی و تشخیص زمان و مکان صحبت کردن و برقراری ارتباط با دیگران بدون تشویق
  • بازی درمانی در این روش با انجام بازی‌های خاصی کودک از طریق تقلید کردن یا یاد گرفتن، انجام فعالیت‌هایی را از فرد دیگر یاد می‌گیرد و احساسات و هیجانات مختلفی را در روند بازی تجربه می‌کند
  • رفتار درمانی (CBT)که ارتباط بین احساسات، رفتار و نوع واکنش در پاسخ به احساسات را یاد می‌گیرند. حذف یا اضافه کردن برخی رفتارها، و شرطی شدن از اصول یادگیری در این روش است.
  • کار درمانی نیز از جمله روش‌هایی است که در آن به تقویت مهارت‌های جسمی و حرکتی کودک، ایجاد هماهنگی و ارتباط بین اعضای بدن، و هماهنگی اعصاب و عضله می‌پردازد.
  • نوروفیدبک نیز یکی از روش‌هایی است که با استفاده از الکترودهایی جریان الکتریکی را از مغز عبور می‌دهند از این روش در درمان اختلالاتی همچون افسردگی نیز استفاده می‌شود و سبب تغییر الگوی جریان‌های مغزی می‌شود که با تهیه نقشه مغزی میزان تغییرات این جریانات قابل مشاهده است.

تمامی موارد ذکر شده می‌تواند به کاهش علائم این اختلال کمک بسیاری کند اما باید توجه داشت که نتیجه درمان از هر فرد تا فرد دیگر متفاوت است. همچنین استفاده از روش‌های دارویی مانند: استفاده از ویتامین‌ها، دفع فلزات سنگین از بدن، اکسیژن درمانی و استفاده از ملاتونین جهت رفع مشکلات خواب، داروهای ضد افسرگی و ضد روان پریشی نیز مفید خواهد بود. استفاده از یک رژیم غذایی مطلوب مانند عدم استفاده از گلوتن که در گندم وجود دارد و افزایش استفاده از میوه جات، سبزیجات و آب می‌تواند تاثیر مثبتی بر روی علائم اوتیسم داشته باشد.

از آن جایی که این کودکان شرایط خاص و ویژه‌ای دارند رفتار اعضای خانواده نیز باید با این کودکان نیز بسیار حائز اهمیت است. این کودکان نیاز به مراقبت ویژه‌ای دارند که می‌تواند برای والدین خسته کننده باشد بنابراین سعی کنید در این مسیر از افراد آگاه دیگری برای مراقبت کودک خود کمک بگیرید و برای بالا بردن سطح آگاهی خود با خانواده‌هایی که کودک مبتلا به اوتیسم دارند نیز در تعامل باشید.

درمان اوتیسم با سلول های بنیادی

همان طور که میدانید سلول‌های بنیادی موجود در بند ناف به دلیل توانایی ترمیم بافت‌های آسیب دیده در درمان بسیاری از بیماری‌ها موثر است اما در تحقیقات جدیدی که محققان دانشگاه دوک به آن دست پیدا کردند در فاز یک این تحقیقات تزریق خون بند ناف به کودکان مبتلا به اوتیسم بی خطر بوده و حتی در 70 درصد از کودکانی که به چندین علامت اوتیسم مبتلا بودند علائم بهبود مشاهده شد و کودکانی که دارای هوش بالای 70 بودند بیشترین بهبود را به لحاظ عملکرد نشان دادند.

توصیه پایانی

اگر به اختلال اوتیسم در کودک خود مشکوک هستید حتما با یک پزشک متخصص مشورت کنید و با انجام تست‌های مخصوص این اختلال را به موقع تشخیص دهید. توجه داشته باشید که مداخلات زودهنگام و تشخیص این اختلال در کودکان می تواند به افزایش مهارت های فردی و اجتماعی کودکان در دوران مدرسه و بزرگسالی کمک شایانی کند. به همین علت توصیه می شود در صورت مشاهده علائم مشابه با اختلال اوتیسم به پزشک متخصص و روانپزشک خوب مراجعه کنید.

برچسب ها:
دکتر بابک ثابتی

دکتر بابک ثابتی

متخصص اعصاب و روان (روانپزشک و درمانگر)
متخصص و مشاوره در زمینه های اختلالات روانپزشکی، ازدواج، اعتیاد، شغلی، مشکلات زناشویی و خانوادگی

آخرین دیدگاه‌ها

مقالات مرتبط
اختلال شخصیت وابسته

اختلال شخصیت وابسته

یکی از اختلالات روانی شایع که بر اساس الگوی رفتاری تکرارشونده‌ای شکل می‌گیرد، اختلال شخصیت وابسته یا اختلال DPD است....

پرسش و پاسخ تکمیلی

سوالات شما در اسرع وقت پاسخ داده شده و از طریق ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد

0 دیدگاه
یک دیدگاه بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.